تربیت بدنی

کتاب حاضر دو بخش اصلی دارد. در بخش اول کلیاتی دربارۀ اهداف، چارچوب برنامۀ درس تربیت بدنی و نکات مهم و کلیدی مدیریت کلاس درس تربیت بدنی ارائه شده‌است. بخش دوم بازی‌های حرکتی شاد و متنوعی را معرفی می‌کند که با شرایط مدرسه‌ها و پایه‌های تحصیلی مخاطبان متناسب باشند. توجه به مشارکت حداکثری دانش‌آموزان، تناسب بازی با ویژگی‌های رشدی، حرکتی و شناختی، رعایت نکات ایمنی در بازی و استفاده از حداقل امکانات برای اجرای بازی از دیگر ویژگی‌های بازی‌های کتاب هستند.

حوزۀ یادگیری تربیت بدنی و سلامت یکی از یازده حوزۀ یادگیری برنامۀ درسی ملی است که به دنبال برقراری سلامتی و و ارتقای تربیت بدنی است. کتاب راهنمای حاضر به منظور استفادۀ آموزگاران غیر تربیت بدنی در پایه‌های چهارم تا ششم تدوین شده است. بخش اول کتاب به معرفی برنامه و طراحی آموزشی درس تربیت بدنی می‌پردازد. بخش دوم در قالب چهار فصل با عنوان‌های «بازی‌های مرتبط با آمادگی جسمانی، بازی‌های بومی محلی، بازی‌های حیاط پویا و نمونۀ طرح درس ملی» ارائه می‌شود.

طرح ملی «حیاط پویا»و مدیریت صحیح زنگ تفریح، به‌منظور استفادۀ بهینه از فضای آموزشگاه برای بازی و تفریح، به هدفمندی ساعت درس تربیت بدنی و بهبود مهارت‌های جسمی دانش‌آموزان نیز کمک می‌کند. کتاب حاضر شامل مجموعه‌ای از بازی‌هایی است که می توان در حیاط مدرسه اجرا کرد. فصل‌های «مهارت‌های مقدماتی، مهارت‌های پیشرفته، مهارت‌های توپی، تمرین‌های ایستگاهی و مشخصات پنج زمین ورزشی» این مهارت‌ها را به مخاطب می‌آموزند.

بازی‌های محلی و بومی، در بین هر قوم و ملتی، علاوه بر داشتن ویژگی‌های سرگرم‌کنندگی بازی، نمایانگر آداب و فرهنگ آن جامعه نیز هستند. کتاب حاضر شامل بازی هایی از شهرستان نظر‌آباد است که شاید بعضی از آن‌ها رهاورد مهاجرت مردمان به این سرزمین نیز بوده‌اند. انواع رقص‌های محلی نیز که با نوای ساز، دهل ودف همراه‌اند، در این کتاب به عنوان بازی معرفی شده‌اند. بیش از 80 بازی در این کتاب آمده است که بعضی عبارت‌اند از:علی زنجیر باف، منجوق بازی، نون بیار کباب ببر، وسطی، من اومدم جرجر، شیطان چاله و کشتی عروسی.

یوگا ورزشی باستانی است به منظور پرورش ذهن و کسب آرامش و در نهایت سلامتی. کتاب حاضر می‌کوشد کودکان را با تمرین‌های ابتدایی یوگا آشنا سازد. انواع حالت‌ها مثل حالت ماهی، هواپیما، پل و خیش، همراه با مثال‌هایی کودکانه به مخاطب آموزش داده‌می‌شوند. حرکت‌های ساده و ایجاد عادت‌های صحیح در کودکان به آ‌ن‌ها می‌آموزد سلامت خود را جدی بگیرند.

چگونگی ارزشیابی درس تربیت بدنی در مدرسه چندان برای مربیان این درس واضح و روشن نیست. کتاب حاضر راهنمای این موضوع است و در دوفصل می‌کوشد مربی را یاری کند تا ارزشیابی بهتری انجام دهد. در فصل اول توضیحی دربارۀ مبانی ارزشیابی درس تربیت بدنی در دورۀ ابتدایی داده شده و در فصل دوم به صورت کاملاً مبسوط به ارزشیابی دورۀ ابتدایی پرداخته شده است. تمام موارد به صورت جزئی و برای هر نیم‌سال جداگانه و به همراه آزمون‌های مرتبط ارائه شده‌اند؛ به طوری که مربی به راحتی نکات ارزشیابی هر پایۀ تحصیلی را با جزئیات آن در اختیار دارد.

گاهی درس تربیت بدنی در مدارس ، به دلیل محدودیت‌های جوی یا آلودگی‌های هوایی، امکان برگزاری در فضای باز را ندارد. در چنین مواقعی، می‌توان از بازی‌هایی کمک گرفت که در کلاس اجرا شدنی هستند. کتاب حاضر مجموعه‌ای است شامل حدود صد بازی کلاسی که علاوه بر عملکرد جسمانی، تقویت هوش را نیز درپی دارند. بازی‌ها در دو دسته مرتب شده‌اند: پر تحرک مثل بازی با حروف، ردکردن کلاه، دارت، به جای خود، داخل حلقه و انداختن توپ به سبد؛ کم تحرک مثل تقلید صدا، پخش اخبار، نگاه کن و بگو، و یک مرغ دارم.

آشنایی با رشته های ورزشی از دوران کودکی، فرزندان ما را قادر می سازد بهتر بتوانند برای پی گیری یک رشتۀ ورزشی اقدام کنند. کتاب حاضر ورزش ژیمناستیک را به مخاطبان کم سن معرفی می کند. سپس از طرح این ورزش در دورۀ ابتدایی سخن می گوید. در مراحل بعد، الگوهای حرکتی پایه را در ژیمناستیک نام می برد و در نهایت از ایمنی در ژیمناستیک کودکان، لباس و کفش مخصوص ژیمناستیک، تغذیۀ ورزشکاران این رشته و ارزیابی در این رشته سخن می گوید.

بازی نه‌تنها در گذراندن اوقات فراغت سالم کودکان نقش دارد، بلکه در آموزش و تربیت صحیح و همچنین در شکل‌گیری شخصیت آینده آن‌ها مؤثر است. کتاب تعدادی از این بازی‌ها را معرفی کرده است و در شرح هر یک از آن‌ها به اهداف، نحوه اجرا و چگونگی دستیابی به هدف اشاره می‌کند. نیازهای جسمی، فکری و روحی کودکان در اجرای این بازی‌هامورد توجه قرار گرفته است.

مفاهیم، اصطلاحات رایج و اصول و و قواعد ورزش تنیس روی میز، به عنوان پرتحرک‌ترین، سریع‌ترین و کم‌خطرترین ورزش، در این کتاب شرح داده شده است. این ورزش بدون هیچ‌گونه محدودیت سنی برای بازیکنان، باعث افزایش سرعت عمل و عکس‌العمل و نیز توانایی تجسم در ورزشکاران می‌شود.