علوم تربیتی

پدران و مادران و نیز مربیان، باید چه چیزهایی درباره کودکان و نوجوانان بدانند؟ چه شناخت‌هایی به دست آورند تا در تربیت آنان موفق شوند؟ اثر حاضر حاصل هفت گفتار از دانشوران علو‌م تربیتی در مؤسسه فرهنگی توحید قم می‌باشد، این گفتار حاوی نکته‌های ظرفی در موضوعات زیر است: عوامل اکتسابی تربیت، خودشناسی کودکان، پرورش اخلاقی دانش‌آموزان، تربیت وارونه، ویژگی‌های شخصیتی کودک، نقش تعامل خانه و مدرسه و رسانه در گرایش کودکان به نماز.

تربیت معلم و دستیابی به ارزش‌های والای انسانی و راهبری و راهنمایی با رویکرد دینی در نظام تعلیم و تربیت از طریق مدرسه مطلوب امکان‌پذیر است. اینکه مدرسه مطلوب چگونه شکل می‌گیرد؟ مبانی آن چیست؟ شاخصه‌ها و ویژگی‌های مدرسه مطلوب چه مواردی است؟ و اهداف و برنامه‌های آن به چه سمت و سویی می‌رود؟ از جمله سؤالاتی است که کتاب «مدرسه مطلوب: مبانی، شاخصه‌ها، اصول و روش‌ها» قصد دارد به آن بپردازد.

تربیت معلم و دستیابی به ارزش‌های والای انسانی و راهبری و راهنمایی با رویکرد دینی در نظام تعلیم و تربیت از طریق مدرسه مطلوب امکان‌پذیر است. اینکه مدرسه مطلوب چگونه شکل می‌گیرد؟ مبانی آن چیست؟ شاخصه‌ها و ویژگی‌های مدرسه مطلوب چه مواردی است؟ و اهداف و برنامه‌های آن به چه سمت و سویی می‌رود؟ از جمله سؤالاتی است که کتاب «مدرسه مطلوب: مبانی، شاخصه‌ها، اصول و روش‌ها» قصد دارد به آن بپردازد.

جوان برای اینکه آینده‌اش را تضمین کند، باید این مرحله را با موفقیت پشت سر بگذارد. او برای رشد صحیح و طبیعی روحی و روانی خویش به هدایت و راهنمایی مربیان صالح و خیراندیش نیاز دارد. کتاب حاضر در دو فصل دختران را با بلوغ و انحرافات جنسی و راه‌های درمان آن آشنا می‌کند. از دیگر موضوعاتی که در این کتاب به آن پرداخته شده است نگاه واقع‌بینانه، چگونگی معاشرت و خویشتن‌داری جوان است.

جوان همواره در حال رشد است و رشد روحی و روانی وی در ارتباط مستقیم و متقابل با رشد جسمی اوست. بنابراین جوان برای رشد روانی و سازندگی خود به هدایت و راهنمایی مربیان صالح و خیراندیش نیاز دارد. کتاب حاضر در دو فصل به بررسی دوران بلوغ پسران و انحرافات جنسی این دوران و راه‌های درمان آن می‌پردازد. از دیگر موضوعاتی که در این کتاب به آن پرداخته شده است نگاه واقع‌بینانه و چگونگی معاشرت و خویشتن‌داری جوان است.

بهترین زمان برای تربیت کودکان، از سنین اولیه تا 12 سالگی و مهم‌ترین مکان محیط خانه و صالح‌ترین افراد والدین کودک می‌باشند؛ اما در صورتی که روند صحیحی در رساندن فرزندانشان به این مقصود نداشته باشند، از همان قدم‌های نخستین، کودک را بی‌رحمانه از مسیر درست خود دور می‌سازند و اگر زیرساخت‌های اولیه بد پایه‌گذاری شود، در آینده تغییر و یا ترمیم آن بسیار سخت و طاقت‌فرسا خواهد بود. این کتاب به بیان مواردی از آسیب‌های تربیت بی‌رحمانه می‌پردازد و توصیه‌هایی برای مقابله با آن آسیب‌ها بیان می‌دارد.

کتاب «الفبای زندگی؛ خواندن و نوشتن به مثابه‌ی زیستن»، تلاشی در تحلیل فرهنگی و اجتماعی خواندن و نوشتن است. در این اثر، نویسنده با نگاهی جامعه‌شناختی، از خواندن و نوشتن صرفاً به‌عنوان ابزارهای سوادآموزی یاد نمی‌کند، بلکه آنها را بنیان‌های اصلی تجربه‌زیستی و برقراری ارتباط با جهان می‌داند. کتاب مجموعه‌ای است از یادداشت‌هایی که نشان می‌دهد چگونه نوشتن و خواندن، نه یک مهارت فنی، بلکه بخشی از فرایند انسان‌شدن، اندیشیدن و زیستن است. نویسنده از خلال تجربه‌های شخصی، خاطرات آموزشی و تأملات نظری، به این می‌پردازد که چگونه کلمات، کتاب‌ها، و نوشتارها بخشی از حافظه‌ی جمعی و ساختار فرهنگی ما را می‌سازند. زبان کتاب، تحلیلی است و رویکردی تازه به مسئله‌ی سواد و فرهنگ ارائه دهد؛ رویکردی که بر پیوند میان آموزش، هویت، فرهنگ و تجربه‌ی زیسته تأکید دارد.

مغز انسان با ساختار ویژه‌ای که دارد از قدرت یادگیری بسیار بالایی برخوردار است که علت سازگاری وی با محیط پیرامونش می‌باشد. پیچیدگی‌های مغز و فرایند مربوط به آن در مقوله‌ی بررسی و نقد فرایند یادگیری در انسان توسط دو گروه از پژوهشگران مورد مطالعه قرار می‌گیرد؛ رفتارگرایان و متخصصان علوم شناختی. نویسنده این کتاب با توجه به جدید بودن پژوهش‌های علوم‌شناختی در حوزه‌ی یادگیری در این اثر کوشیده است ابتدا ساختار مغز انسان را معرفی کرده و سپس با اشاره به نظریه‌ها به کاربردهای آن‌ها در خصوص یادگیری در مراکز آموزشی بپردازد. بنای ایشان در ارائه‌ی مطالب بر این بوده که مخاطب این کتاب را در درک بهتر نظریه‌های علوم شناختی و کاربرد آن‌ها در محیط آموزشی یاری دهد.

این کتاب به معلمی و آداب زندگی اختصاص دارد. هر چند موضوع مهارت‌های زندگی بسیار ذهن‌آشناست؛ اما بررسی تأثیر معلم معتقد و پایبند به آداب زندگی که این مهارت‌ها را بخشی از حرفه خود می‌داند مقوله‌ای است که کمتر به آن پرداخته شده و می‌تواند بازتعریف تازه‌ای از شایستگی‌ها حرفه‌ای معلمان بیافریند. از این‌رو هفت فصل این کتاب مهارت‌های مختلف زندگی با ذکر نمونه بررسی و مطرح شده‌اند. در هر بخش سوالاتی تحت عنوان (بیندیشیم) قرار داده شده است تا آموزش به شکلی کاملاً تعاملی پیش برود.

ادیسون می‌گوید: «یک درصد نبوغ، الهام است و 99 درصد تلاش.» ایده‌های کسب‌وکار تازه و یا کارآفرینی همواره وجود دارد؛ اما اجرای خوب و موفق به‌ندرت اتفاق می‌افتد. ایده‌ها مهم نیستند، آنچه مهم است تحقق آن‌ها است. همۀ ما ایده‌پردازانی خلاق هستیم؛ اما اینکه چگونه ایده را محقق سازیم به زنجیره‌ای از مفاهیم و اطلاعات، مدیریت اجرایی و خلاقیت وابسته است. نویسنده با نگارش این کتاب زوایای عملی کردن ایده‌ها را به زبان ساده بیان کرده است. او از مراحل، موانع، مشکلات و تمام مسیرهای میان‌بر تحقق اهداف در این اثر سخن گفته است. این کتاب 3 فصل دارد که عبارت‌اند از: سازماندهی و اجرا، فشارهای مجموعه و قابلیت مدیریت.