متوسطه نظری

این کتاب بخشی از اوراق خاطرات دکتر «جعفر حسین چی قره‌آجاج» است که از بازداشتگاه کمیته مشترک ضد خرابکاری ساواک و شهربانی بیرون کشیده شده است و حاوی مستندی داستانی از مبارزات او در دوران حکومت پهلوی است.

این کتاب حاوی خاطرات «روح‌الله میرزایی» از دوران مبارزاتی‌اش در دوره پهلوی است که هم‌زمان با ملی شدن صنعت نفت، متولد شده است. او خاطراتش را از دوران کودکی آغاز می‌کند و پس از آن به‌شرح خاطراتش زمانی که 13ساله بوده و قیام مردم به رهبری امام خمینی (ره) در سال 1342 آغاز شده، می‌پردازد. در ادامه به فعالیت‌های دانشجویی و اولین دستگیری‌اش در حمایت از فلسطینی‌ها اشاره می‌کند و در صفحات پایانی کتاب به مبارزاتش در راه رسیدن به پیروزی انقلاب می‌پردازد.

این کتاب مستندی داستانی از مبارزات «مهدی قدس محلاتی» است، در دوران حکومت پهلوی. او از پانزده سالگی مبارزاتش را شروع ‌کرد و از آن موقع طعم مشت و لگد ماموران کلانتری شهرشان را ‌چشید. پس از انقلاب اسلامی نیز مسئولیت‌های سیاسی و اجتماعی فراوانی را عهده‌دار شد. او بعد از 50 سال خدمت، بر اثر ایست قلبی در چهارم بهمن سال 1400 گذشت.

«علی‌محمد ختنی‌فر» قبل از انقلاب توسط کمیته مشترک ضد خرابکاری ساواک و شهربانی دستگیر و زندانی شد. این کتاب براساس بخشی از خاطرات او نوشته شده است. در قسمتی از کتاب آمده است: «حسینی این‌بار هم بدون توقف می‌زد؛ ولی دیگر فحش نمی‌داد. ضرباتی که روی پاهای زخمی‌ام می‌خورد، دردناک و غیرقابل تحمل بود. خیلی تشنه بودم و به‌سختی نفس می‌کشیدم».

این کتاب اولین جلد از مجموعه «قصه قو»، حاوی دَه داستان‌ کوتاه برای نوجوانان است که در ژانرها و موضوعات مختلف نوشته شده است. داستان «پسری با چشم‌های آبی براق» به نوعی، مقایسه‌ آرزوهای انسان در زمان کودکی، نوجوانی و بزرگ‌سالی است و اشاره به پاکی و بی‌آلایشی رویاها و تصورات انسان دارد که هر چه به‌سمت بزرگ‌سالی می‌رود، ممکن است بیشتر در معرض آلودگی‌ها قرار بگیرد و از صداقت دور شود.

وقتی که «موش‌‌موشی» می‌خواست از انبار دکان «مش‌باقر» چند دانه گندم برای زن و بچه‌‌اش ببرد، ناگهان مش‌‌باقر سر ‌‌رسید، دمپایی‌‌اش را در‌‌آورد و سعی ‌‌کرد به موش‌‌موشی بزند؛ اما موش‌‌موشی مرتب جاخالی داد تا اینکه بالاخره دمپایی به وسط کمر موش‌‌موشی ‌خورد و یک‌دفعه، واوِ موش‌‌موشی از زیر شکمش د‌‌ررفت و ‌‌خورد به وسط پای مش‌‌باقر. به همین سادگی، مش‌‌باقر تبدیل ‌شد به «موش‌‌باقر» و موش‌‌موشی تبدیل ‌شد به مش‌‌موشی.

این کتاب شامل روزنوشت‌های سفر نویسنده به حج تمتع است که در سال 1397 نوشته شده است. این یادداشت‌ها در 26 فصل از ماجرای تصمیم مولف برای رفتن به سفر حج و اتفاقات پیش از آن آغاز می‌شود و تا آخرین طواف در مکه مکرمه ادامه دارد. این کتاب و نثرش روایتی بسیار خودمانی دارد که به قول نویسنده نه ذوق عرفانی ویژه‌ای در آن است و نه قرار است چیزی بیشتر از آنچه موضوعِ روایت است، به مخاطب نشان دهد.

در این کتاب، تلاش بر آن بوده است تا کاربردی‌ترین پاسخ‌ها به شبهات مطرح در حوزه حجاب و عفاف مانند شبهات ناظر به قانونی بودن حجاب در ایران و اصطلاح غلط حجاب اجباری؛ شبهات ناظر به مقایسه ایران زمان پهلوی و ایران بعد از انقلاب اسلامی؛ شبهاتی که ناظر به تصورات غلط از دنیای غرب، غرب‌زدگی یا مدرنیته است؛ شبهات ناظر به روابط آزاد با جنس مخالف؛ شبهات بسیار مرسوم ناشی از ضعف‌های اعتقادی و عدم آگاهی؛ شبهات ناشی از خلأ‌های عاطفی و مشکلات خانوادگی (بهانه‌جویی‌ها)؛ شبهات درون‌دینی و درون‌گفتمانی؛ و شبهات ناظر به امر‌به‌معروف و نهی‌ازمنکر در حوزه حجاب، ارائه شود.

این کتاب دربردارنده سه داستان کوتاه فارسی با عنوان‌های «مردی از بهشت»، «نخستین تلاوت»، و «صندوق رهایی» است. هر سه داستان به روایتی از زندگی حضرت رسول (ص)، اختصاص دارد. داستان «مردی از بهشت» درباره مردی به‌نام «عبدالله» است که برای اقامه نماز به مسجد رفته است. رسول خدا (ص) هنگام ورود یک شخص اعلام می‌کند که او از اهالی بهشت است. این مسئله سه روز متوالی تکرار می‌شود و عبدالله تصمیم می‌گیرد به بهانه‌ای وارد خانه مرد شده و از راز بهشتی شدن او سر در بیاورد و... .

قرآن به‌عنوان یک کتاب، چه فرقی با کتاب‌های دیگر دارد؟ نقش پیامبر و اهل‌بیت (ع) در این میانه چیست؟ آیا می‌توانیم و مجاز هستیم که درباره آیات قرآن بیندیشیم؟ در این صورت نتیجه تفکر و اندیشه ما چه جایگاهی دارد؟ مردم چگونه از قرآن بهره بگیرند؟ تفاوت فهم و درک انسان‌ها از قرآن چگونه قابل توجیه است؟ مهم‌تر از آن، تغییر فهم و درک هر فرد از قرآن به‌مرور زمان چگونه قابل توجیه است؟ این کتاب، محصول «دومین دوره از سلسله درس‌های قرآن‌شناسی سیدمجتبی حسینی» است که در سال 1384 (رمضان 1426) برگزار شده است. در این کتاب، پاسخ‌هایی برای این پرسش‌ها، ارائه شده است که بعضا جهان‌بینی خاصی را مبتنی بر رهنمودهای قرآن، پیامبر و اهل‌بیت (ع)، ترسیم می‌کند.