نثر ادبی و خاطره

مفاهیم غربت و وطن توسط آدم‌ها معنا می‌یابد. نویسنده کتاب محله افراها که مانند خیلی از ما معنای دیگری برای واژه‌های آشنا و غریبه وضع کرده بود، برای همراهی و همدلی با دوست دوران کودکی‌اش که سال‌هاست ساکن کشور کانادا است و مدتی است به بیماری سختی مبتلا شده، راهی این کشور می‌شود. در آنجا با مفاهیم جدید و دقیق‌تری از واژه‌های غربت و وطن، آشنا و غریبه، حضورداشتن و بودن، مواجهه مستقیم می‌یابد و می‌فهمد آن‌چه تاکنون در رابطه با این مفاهیم داشته است، حقیقی نبوده است. او درمی‌یابد وطن با حضور تولید می‌شود نه با بودن صرف، تنها غربت است که خودنمایی می‌کند. انسان اثرگذار بر دنیای پیرامون خود است و در برابر جهانی که در آن حق حیات یافته است، مسئولیت دارد.

دستاوردهای کشور عزیزمان ایران مرهون زحمات انسان‌هایی از مکتب امام خمینی(ره) می‌باشد که دست خالی و تنها با پشتوانه‌ی ایمان به خدا و امید به سنت‌های الهی بی‌وقفه تلاش نموده و کشور را در آسیای غربی از جهت ابزارهای نظامی تقویت کرده‌اند. کتاب «فاتح قدس» که در هفت بخش نگارش شده است به زندگینامه و خاطرات دانشمند سردار شهید حاج‌حسن تهرانی مقدم می‌باشد با قلمی روان و جذاب می‌پردازد. کتاب، خواننده را با زوایای مختلف زندگی و شخصیت سردار شهید تهرانی مقدم آشنا می‌کند و نقش او در توسعه صنایع موشکی و اقتدار دفاعی ایران را به تصویر می‌کشد. ایشان به «پدر موشکی» ایران خوانده می‌شود. در بخشی از کتاب به گزارشی که رسانه‌های غربی بعد از شهادت ایشان پخش کرده‌اند پرداخته است.

دکتر عبدالحمید دیالمه در زمره نام‌آوران گمنامی است که تاکنون کاری در شأنشان انجام نشده است. کمتر انقلابی‌ای در حد شهید دیالمه ناشناخته مانده است. شهید دیالمه با طرح مباحثی چون: انسان خلوت و خلوت انسان، طراح هدایتی، مذهب در بوته تاریخ، انسان درقالب زمان، الیناسیون (از خود بیگانگی جامعه) و.... در پی ترسیم انسان‌شناسی اسلامی و نقش مذهب در زندگی آدمی بود. او برای اولین بار در سطح دانشگاه از صیرورت انسان بر صراط مستقیم سخن گفت و با طرح ضوابط حرکت بر این راه از جمله زهد و آزاداندیشی، صبر، توکل، شفاعت، فقر، قضا و قدر، امام و انتظار، مفاهیم اصیل و دقیق شیعی و تفاوت آن با مفاهیم دیگر را بازخوانی کند، تا هم نقشه راهی که قرآن کریم برای سعادت انسان بیان داشته ترسیم شود و هم نشان دهد که دغدغه‌ها و دل مشغولی‌های او از سنخ دیگری است. این کتاب سعی دارد این شهید بزرگوار را به تمام جوانان انقلابی معرفی کند.

کتاب «شب بی‌قراری من» زندگی‌نامه شهید مدافع حرم، احمد گودزری می‌باشد که در روز اول فروردین سال 1357 در شهرستان بروجرد به‌دنیا آمد. وی تابستان‌ها کار می‌کرد که خرج تحصیلش را دربیاورد و این‌گونه کمی فشار را از دوش پدرش بردارد. شهید گودرزی عضو لشکر 27 محمد رسول‌الله (ص) بود که در تاریخ 17 اسفند 1394 در شهر حلب سوریه به شهادت رسید. این کتاب به شرح زندگی تا شهادت این شهید بزرگ می‌پردازد که می‌تواند بهترین الگو برای نوجوانان و جوانان نیز باشد.

دفاع مقدس بستری برای رشد و تربیت انسان‌هایی فراهم کرد تا آن روزگار در ظاهر دور از اعتقادات و باورهای دینی بودند اما با وقوع جنگ تحمیلی و ورود به بستر تربیتی بی‌نظیر آن، روح خود را با توحید و حق سیقل داده و شایسته بالاترین مرتبه حیات یعنی شهادت شدند. کتاب «اخراجی‌ها» خاطرات آن سال‌ها و حضور چنین انسان‌های تربیت‌یافته‌ای را به شیرینی روایت می‌کند. روح غیرت و مردانگی در وجود تمام این افراد ریشه دارد و با جان و دل در مقابل گلوله و آتش دشمن می‌ایستند و حماسه‌ها می‌آفرینند. فیلم سینمایی اخراجی‌ها برگرفته از این کتاب است و برخی از شهدا و رزمندگان موردنظر در این اثر را در فیلم بازسازی کرده است. این کتاب واقعیت آن شخصیت‌ها و اقداماتی که در جبهه‌ها داشتند را با قلم یک شاهد بی‌واسطه روایت می‌کند.

این کتاب به روایت‌هایی از خانوادۀ شهید، دوستان و همرزمان شهید ابراهیم خلیلی می‌پردازد. ‌مریم عرفانیان در این اثر تلاش کرده تا به دور از تخیل و خلق روایت به کشف لایه‌های درونی و زندگی شهید بپردازد با این حال در بخش مقدمه نوشته است: «میزان وفاداری به حقیقت و مستندات زندگی شهید در این کتاب بیش از نود درصد است و تخیل اندک؛ چرا که مفهوم ابراهیم خلیلی را در خاطرات واقعی مردم این زمانه یافتم.» این کتاب گذشت و مقاومت را به خوانندگان می‌آموزد و آنان را از دِینی که به گردن دارند مطلع می‌سازد.

این کتاب به روایت هشت شهید مدافع امنیت سال 1388 تا به امروز پرداخته است. ماجرای اول کتاب به زندگی از کودکی تا شهادت محمدحسین حدادیان، ماجرای دوم: شهید پرویز کرم‌پور، ماجرای سوم: شهید عباس خالقی، ماجرای چهارم: شهید حسین اجاقی زنوز، ماجرای پنجم: شهید سیدعلیرضا ستاری، ماجرای ششم: شهید حسین غلام‌کبیری، ماجرای هفتم: شهید حسین تقی‌پور و ماجرای هشتم: شهید روح‌الله عجمیان پرداخته شده است.

کتاب بالاتر از ارتفاع مستند زندگی‌نامه فرمانده جانباز و آزاده شهید مجید داودی راسخ است. این کتاب از کودکی تا شهادت این فرمانده شهید پرداخته است. ویژگی بارز این فرمانده شهید این هست که در همان دوران جنگ غیر از جانباز شدن، اسیر هم می‌شوند و همان سال‌ها در تبادل اسرا آزاد و وقتی به ایران برمی‌گردد، با اینکه شرایط جسمی‌شان به نحوی بود که می‌توانستند پشت جبهه خدمت کنند، اما باز هم به خط مقدم می‌روند و در نهایت به شهادت می‌رسند.

مصطفی چمران ساوه‌ای، سیاستمدار، فیزیک‌دان و نظامی ایرانی و عضو نهضت آزادی ایران بود. او وزیر دفاع، نماینده دوره نخست مجلس شورای اسلامی، از فرماندهان جنگ ایران و عراق و بنیان‌گذار ستاد جنگ‌های نامنظم بود. چمران در 31 خرداد 1360 که برای سرکشی، معرفی و توجیه فرمانده جدید محور به جای ایرج رستمی به دهلاویه رفته بود بر اثر اصابت ترکش خمپاره 60 از ناحیه پشت سر زخمی شد و در همان روز به شهادت رسید. کتاب حاضر به صورت کامل و موجز زندگینامه این فرمانده شهید را روایت می‌کند.

کتاب حاضر گزیده‌ای از سخنرانی‌ها و دست‌نوشته‌های شهید چمران دربارۀ لبنان است. شهید چمران چه در لبنان و چه در ایران، همواره از اینکه چرا واقعیت‌ها بر همگان روشن نیست رنج می‌برد و سعی می‌کرد حقایق را برای مردم بیان کند. او حقایقی را بیان می‌کند که در هیچ کتاب تاریخی نخوانده‌اید. در این کتاب می‌خوانیم: «من آمده‌ام که فریاد ضجه‌آلود شیعیان لبنان را در زیر آسمان بلند ایران طنین‌انداز کنم. من آمده‌ام تا وجدان خفته انسان‌های متعهد و مسئول را بیدار کنم. من آمده‌ام که از دردها و محرومیت‌ها، ظلم‌ها، ناله‌های نیمه‌شب، آه‌های سحر بگویم و اشک یتیمان، ضجه دردمندان، آه بیوه‌زنان، سوز دل‌سوختگان را بازگو کنم...»