امامان

در این داستان مردی به نام عبدالله که کارش خرید و فروش کالاست، به دلایلی تهیدست می‌شود. پیرمردی عبدالله را به منزل امام‌کاظم (ع) هدایت می‌کند تا او از امام کمک بخواهد. بخشنده بودن بی‌منت و با احترام برخورد کردن با دیگران از آموزه‌های این داستان است.

در این داستان، صفوان، یکی از یاران امام‌موسی‌کاظم (ع) به خلیفه وقت، هارون‌الرشید، قولی داده است. هنگامی‌که صفوان به دیدار امام می‌رود، ایشان او را که با ظالم همکاری می‌کند، نصیحت کرده و به او می‌گویند که مراقب اعمالش باشد. صفوان با شنیدن سخنان امام به‌دنبال راه چاره است تا قولی را که به خلیفه داده انجام ندهد.

این داستان روایت بزرگ‌منشی، بخشش، گذشت و مهربانی امام‌موسی‌کاظم (ع) است. روایتی که در آن کارگری جوان به هنگام کار درباغ ایشان دزدی می‌کند و یکی از همراهان امام متوجه می‌شود. برخورد امام کاظم (ع) با آن جوان کارگر باعث می‌شود که او از رفتار نادرست خود پشیمان شود.

در این داستان با اشاره به رفتار بد و اهانت مردی کشاورز به امام کاظم (ع)، امام هفتم شیعیان به کودکان می‌آموزند که چگونه می‌توان دشمنی‌ها را به دوستی تبدیل کرد. این داستان مصداق بارز این ضرب‌المثل است: جواب بدی را با خوبی بدهید.

این داستان روایت کوتاهی از محمدبن‌بکری از یاران امام کاظم (ع) است که در سفر خود به مدینه با مشکل مالی روبه‌رو می‌شود. از سویی دو سال است که نزد امام نرفته و خجالت می‌کشد از ایشان کمک بخواهد. مهربانی و سخاوت و بزرگ‌مردی از نکات این داستان است.

در این داستان، ابوحمزه از یاران امام‌کاظم (ع) به‌دلیل دوستی دخترش با دخترکی فقیر و روستایی ناراحت است. امام با رفتاری پسندیده ابوحمزه را متوجه اشتباهش می‌کند. نداشتن غرور و خودپسندی و احترام گذاشتن به زیردستان از آموزه‌های این داستان است.

روایت این داستان که گوشه‌ای از زندگی امام‌موسی‌کاظم (ع) را به تصویر می‌کشد، مصداق بارز این جمله است که کار کردن نوعی عبادت است. در این داستان همه مخاطبان به کار و تلاش و استقامت در کار دعوت شده و از غرور و خودپسندی نهی می‌شوند.

در این داستان پیرمردی کشاورز به نام عیسی با حمله ملخ‌ها به مزرعه‌اش دچار خسارت می‌شود. امام‌کاظم (ع) با شنیدن این خبر به کمک او می‌شتابند و با مهربانی پیرمرد را به آینده امیدوار می‌کنند. توکل داشتن به خدا از آموزه‌های این داستان است.

در این داستان زنی روستایی که چند بچه یتیم دارد، تنها دارایی‌اش یک گاو شیرده است که بیمار شده و در حال مرگ است. زن از امام کاظم می‌خواهد که گاوش را نجات دهد. امام با دعا کردن، جان دوباره‌ای به گاو می‌بخشند و جلوه‌ای دیگر از معجزات الهی را متجلی می‌سازند.

در این اثر نمونه‌هایی از دعاهای اسلامی، از دو منبع پایان‌ناپذیر قرآن و حدیث، به‌ویژه کتاب «صحیفه سجادیه» ـــ نیایش‌های امام سجاد (ع) ـــ ارائه می‌شود. در دعاهای ارائه شده، دو موضوع «انگاره‌ها و نگرش‌های آدمی به خدا و هستی و آفرینش» و نیز «وظایف و مسئولیت‌های آدمی در مسائل گوناگون» مورد توجه بوده است. تأمل در این دعاها راه و رسم چگونه زیستن را پیش‌روی مخاطبان قرار می‌دهد.