تعلیم و تربیت

برنامه درسی تربیت اجتماعی در دوره ابتدایی، منظومه درهم تنیده‎ای از تعاملات انسانی، اجتماعی و تربیتی در این دوره است که براساس نظریه‌های جامعه‌شناختی و به قصد تغییر و تحول در نظام‎های آموزشی و تربیتی طراحی و تدوین شده است. این کتاب در پنج فصل تنظیم شده است. مفاهیم و مبانی نظری در حوزه برنامه‌ریزی درسی، تربیت کودک، تربیت اجتماعی، برنامه درسی جامعه‌محور و نظریه‌های اجتماعی ـ انتقادی برنامه درسی جامعه‌محور فصول پنج‌گانه این کتابند.

مهارت‌های ارتباطی در آموزش یک پیش‌نیاز اساسی است. مهارت ارتباطی آمادگی ذهنی و عاطفی افراد را برای درک، پذیرش، هضم و کاربرد مطالب امکان‌پذیر می‌سازد. آموزش مهارت‌های ارتباطی به کادر آموزشی مدرسه، به ویژه معلمین و مدیران آموزشی، بسیار حیاتی و ضروری است. داشتن شناخت از مفهوم ارتباط مؤثر، توانایی ارائه بازخورد، اعتمادسازی، احترام متقابل، رعایت حریم‌ها و گوش‌ دادن مؤثر، ازجمله مواردی است که شناخت آن‌ها و کاربردشان از پایه‌های مهارت ارتباطی در آموزش است.

دوران کودکی مهم‎ترین و تأثیرگذارترین دوره زندگی انسان است که طلایی‎ترین بخش آن تا قبل از هفت‎سالگی است و بقیه عمر، برداشت میوه‎هایی است که در این دوران کاشته می‌شود. بنابراین، والدین و مربیان باید با چگونگی شکل‏‌گیری هویت دینی و روش‌های تربیت دینی و عوامل و مراحل آن آشنا شوند تا بتوانند کودکانی با هویت دینی مطلوب و مورد رضایت حضرت صاحب‎الزمان (عج) تربیت کنند. کتاب حاضر حاوی سه فصل است با نام‌های: «عوامل مؤثر بر شکل‌گیری هویت دینی در کودکان»، «مراحل شکل‏‌گیری هویت دینی در کودکان» و «روش‌های اثرگذار بر شکل‏‌گیری هویت دینی در کودکان».

تربیت عبارت است از شکوفا کردن و رشد دادن استعدادهای انسان در جهت کمال، به وسیله تلاش انسان، همراه با فراهم نمودن زمینه‎ها و عوامل موثر. شاخص‌هایی که در این تعریف باید به آن توجه شود، رشد، استعدادها، هدف، تلاش متربی، شرایط و عوامل است. کتاب حاضر نکته‌های تربیتی برگرفته از سوره مبارکه یوسف است که حول سه محور اساسی بیان شده است: روش‌های تربیتی، نکات تربیتی اعتقادی و نکات تربیتی اخلاقی.

همه والدین امیدوارند و آرزو دارند که فرزندانشان به انسان‌هایی سالم و سازنده تبدیل شوند؛ اما در این مسیر، دائماً با مسائل پیچیده‎ای روبه‎رو هستند. دسترسی به اطلاعات درست و کسب مهارت‌های لازم برای زندگی، در پیشگیری از آسیب‌های روانی سهم بسزایی دارد. مطالب این کتاب راهکارهای رشد اخلاقی را به والدین می‎آموزد. «شکل‎گیری روان انسان با مهر مادر»، «من انسان محترمی هستم»، «چرا روش‌های ما شکست می‎خورد»، «شیوه‌های فرزندپروری» و «کودک خوب، کودک بد»، از جمله مطالب کتاب حاضر است.

یکی از بزرگ‌ترین دغدغه‌های والدین، پرورش فرزندی بااخلاق است. در سال‌های اخیر، مقوله اخلاق در قالب هوش معنوی یا به تعبیری هوش اخلاقی و در برخی منابع با عنوان سواد معنوی بیان شده است. هوش اخلاقی توانایی تشخیص درست از نادرست است. به بیان دیگر، کسی دارای هوش اخلاقی است که از باورهای اخلاقی قوی و توانایی عمل کردن به آن‌ها برخوردار باشد. این کتاب شامل بخش‌های مختلفی درباره این موضوع است. «تواضع و فروتنی»، «صبر و پایداری»، «نظم و وقت‌شناسی» و «قدردانی»، نام برخی از بخش‌های کتاب است.

کتاب حاضر با بازیابی ساده و جامع در تلاش است تا مفاهیم و مهارت‌های بنیادین را با راهنمایی مربی، آموزش دهد. این آموزش با وسایل در دسترس و عمومی به صورت کاملاً عملی و به صورت بازی، آموزش و تمرین است. استفاده از اتو، آشنایی با وسایلی مانند، دوشاخه پریز، داروها، ابزار خیاطی و وسایل تیز و برنده و همچینن علائم رانندگی از جمله این مهارت‌هاست.

کتاب حاضر جلد چهارم از مجموعه «چهار فصل سرگرمی» است. هدف نویسنده از آوردن فعالیت‌های این کتاب، جمع کردن بهترین بازی‌ها و فعالیت‌های جسمانی در یک جا بوده است. این فعالیت‌ها فصل‌بندی شده‌اند؛ اما می‌توان آن‌ها را با توجه به موقعیت تغییر داد. مهارت‌های حرکتی و مهارت‌های ثباتی و مهارت‌های ظریف، انواع فعالیت‌هایی است که در این کتاب آمده است. همچنین هر فصل شامل فعالیت‌هایی است که برای کار گروهی کودکان مناسب است.

«بسیاری از والدین فکر می‌کنند برای یاد دادن مهارت‌های جسمانی به کودکان، واجد شرایط نیستند؛ چراکه کودکان اگر به شیوه صحیح حرکت نکنند، صدمه می‌بینند.» این کتاب برای والدین تهیه شده است تا به کودکانشان کمک کنند تحرک داشته باشند و سرگرم شوند. همچنین کتاب حرکات خلاقانه، بازی‌های آبی و تعطیلات و مناسبت‌ها (روز ملی، سال نو و...) را نیز شامل می‌شود. مهارت‌های حرکتی، مهارت‌های ثباتی و مهارت‌های ظریف، انواع فعالیت‌های این کتاب است.

این کتاب به کودکان کمک می‌کند تا یاد بگیرند فعالیت جسمانی را دوست داشته باشند و برای زندگی ورزیده شوند. کتاب شامل دو بخش است؛ بخش اول حاوی سرگرمی‌های آبی می‌شود که شامل فعالیت‌های آبی بیرون از خانه، فعالیت‌های استخر و فعالیت‌های گروهی است. بخش دوم دربردارنده حرکات خلاقانه است که شامل ریتم و حرکات موزون و اشعار و ترانه‌های حرکتی می‌شود.