تفسیر قرآن

نوشتار پیش‌‌رو گام کوچکی در راه معرفی روش تفسیری راغب اصفهانی است. این تحقیق با هدف شناساندن تفسیر راغب و تبیین اهداف آن و نیز آشنا شدن با کیفیت نگاه مفسران گذشته به علم تفسیر نگاشته شده است. همچنین در بخش آغازین کتاب ابعاد شخصیتی و مذهبی راغب با تکیه بر آثارش بررسی شده است.

«تحریف» نوعی دگرگونی و انحراف در متن است که به شکل معنوی و لفظی انجام می‌شود. در این نوشتار با رجوع به قرآن و روایات، دلایل تحریف‌ناپذیر بودن قرآن بررسی می‌شود. در بخش دیگر، کتاب به معرفی کتاب‌ها، پایان‌نامه‌ها و مقاله‌های نوشته شده درباره تحریف‌ناپذیری قرآن به صورت الفبایی می‌پردازد و مهم‌ترین ویژگی‌های آن‌ها را بیان می‌کند تا خوانندگان به مزایا و معایب کتاب‌ها پی ببرند.

بر کسی پوشیده نیست که شناخت واژگان و حالات هر زبانی، کلید اصلی و گام نخست در فهم آن زبان است. از این‌رو، کسی که کلیدواژگان قرآن کریم را به‌خوبی فهم نکرده باشد،‌گشوده شدن باب اندیشه صحیح و فهم جملات و نظم آیات برایش سخت و دشوار خواهد بود. این کتاب واژه‌نامه‌ای است که با تکیه بر کتاب‌های تفسیر و غریب‌القرآن قدیم و جدید نگاشته شده و به بیان معانی الفاظ قرآنی پرداخته است.

شناخت قوانین ثابت زندگی، انسان را در رسیدن به زندگی مطلوب یاری می‌رساند. شناخت این قوانین تنها از راه وحی و از طریق انبیا و کتب آسمانی امکان‌پذیر است. در این کتاب برای شناخت قوانین کل هستی با تکیه بر مضامین قرآنی، ‌بخشی از این قوانین مطرح و درباره هر یک توضیحات کاملی ارائه شده است. همچنین به شبهات رایج درباره هر یک از قوانین پاسخ داده شده است.

کتاب حاضر که مشتمل بر آرا و نظرات علامه طباطبایی است، به بررسی حقیقت کتاب قرآن، کلمه، کلام و آیه به ‌عنوان عناصری از هستی از دیدگاه قرآن می‌پردازد. عناصری که هر یک به خودی خود معرفت و جلوه‌گر حق در عالم هستند. علم یافتن انسان به این حقیقت انسان را به مقام «عالم امر» که مقام اراده رحمت خداوند است، سوق می‌دهد.

این کتاب مشتمل بر شرح و تفسیر نیایش‌های قرآنی است و 104 آیه از دعاهای مستقیم قرآنی در آن ارائه شده‌اند و در مجموع 159 خواسته از نیایشگر مطرح می‌شد. همچنین، 48 مناجات در کتاب آورده شده است که به صراحت از مناجات پیامبران و نیک‌اندیشان با پروردگار حکایت می‌کند، بدون آنکه هیچ خواسته‌ای در آن‌ها مطرح باشد.

در این کتاب با استناد به آیات قرآن کریم به اثبات حق و حقیقت و کشف اسرار آفرینش پرداخته می‎‌شود. همچنین نکاتی نیز در حوزه تدبیر و اراده انسان مطرح می‌شود که در ارتباط با مسائل اخلاقی، خانوادگی و اجتماعی اوست.

در این کتاب با نگاهی به آخرین آیات سوره‌های «حمد»، «بقره» و «آل عمران» و با پرداختن به دعا و طلب و طریقه فطرت و صراط مستقیم، سبک زندگی اسلامی و پرورش ویژگی‌های اخلاقی ، مثل شجاعت، عدالت، طهارت، خلوص و ولایت‌مداری توضیح داده شده است.

آشنایی با واژه‌های قرآن، یکی از پایه‌های اصلی فرایند آموزش ترجمه، مفاهیم و تفسیر قرآن است. این کتاب اثری آموزشی است که با هدف آموزش واژه‌های قرآن برای قرآن‌آموزان به ترتیب الفبایی و با ارائه مشتقات گوناگون هر ماده در قرآن به‌صورت مجزا و با طرح‌ مثال‌های قرآنی برای معانی گوناگون هر ماده به رشته تحریر درآمده است. شرح و توضیح برخی از عبارات کنایی قرآن از ویژگی‌های این اثر آموزشی است.

تدبر تربیتی در آیات نوعی سیاق قرآنی است که درباره یکی از سوره‌های قرآن یا در میان سوره‌های قرآن انجام می‌پذیرد. مخاطب تدبر در قرآن باید بداند که تدبر در قرآن اولیه، لایه مهم فهم معنای قرآن است. در این نوشتار، مبادی، مبانی و روش فهم تدبیر خدای حکیم در کتاب قرآن کریم که فهم لایه‌های معرفتی، ذوقی، شهودی و مصادیق در تطبیق را مسیر می‌سازد، بررسی شده‌اند.