آموزش ابتدایی

مامان‌خرگوشه و بابا‌خرگوشه با بچه‌هاهایشان زندگی می‌کردند. بچه بزرگ تنبل بود، بچه دوم بازیگوش و بچه سوم زرنگ و باهوش. روزی مامان‌خرگوشه و باباخرگوشه تصمیم گرفتند بچه‎هایشان را به مزرعه هویج بفرستند تا تنها زندگی کنند و یاد بگیرند تنهایی کار کنند، خانه بسازند و غذا بپزند. فقط باید مراقب گرگ تیزدندان باشند. خرگوش تنبل ناراحت شد، خرگوش بازیگوش به فکر بازی بیشتر بود و خرگوش زرنگ به این فکر که به پدر و مادرش ثابت کند که می‎تواند از عهده این کارها برآید؛ ولی آیا آن‌ها می‌توانند به تنهایی زندگی کنند؟

در فرایند تدریس نیز، مانند بسیاری دیگر از اوقات، تجربه از علم کاراتر است. این کتاب راهنمایی است در زمینۀ تدریس و آموزش در مدرسه‌ها برای دانشجو معلمان و معلمان تازه‌کار تا بتوانند مشکلات سال اول تدریس را راحت‌تر پشت سر بگذارند. نویسنده به تمام جوانب مسائل تربیتی مدرسه، مثل برخورد با دانش‌آموزان، والدین، مدیریت کلاس درس، ارزشیابی و تدریس پرداخته است. مطالب کتاب ساده و روان بیان شده‌اند و در کلاس درس قابل اجرایند.

در سال ۱۹۹۳ سازمان جهانی بهداشت، مهارت‌های زندگی را تعریف و آن‌ها را به دَه مهارت تقسیم کرد. طبق این تعریف، مهارت‎های زندگی یعنی توانایی انجام رفتارهای سازگارانه و مثبت به گونه‎ای که فرد بتواند با چالش‌ها و ضروریات زندگی کنار بیاید. این کتاب دَه فصل دارد و در هر فصل پرورش یکی از مهارت‌ها مطرح شده است. بخش استفاده از کتاب کار، درباره این است که چگونه می‎توان قصه‎ها، بازی‌ها و تمرین‌های مجموعه «مهارت‌های زندگی برای دانش‌آموزان دبستان» را در خانه هم انجام داد و درباره‎اش گفت‌وگو کرد. خودآگاهی، همدلی، ارتباط موثر، مقابله با استرس و تفکر خلاق ازجمله این مهارت‌هاست. این کتاب برای پایه ششم دبستان تدوین شده است.

ارثی و ذاتی بودن خط خوش به آن معنا نیست که این فن و هنر قابل یادگیری نیست. در این کتاب، نحوه نوشتن صحیح کلمات و جملات برای دانش‌آموزان پایه ششم ارائه شده است. مؤلف کتاب مدعی است که در این کتاب قواعد زیبانویسی را به زبان خود کودک بیان کرده است و بنابراین نیازی نیست تا دانش‌آموز طوطی‌وار و فقط از روی الگو به فراگیری خوش‌نویسی بپردازد.

در صحراهای «سونوران» که بخش‌هایی از «آریزونا»، «کالیفرنیا» و «مکزیک» را دربرمی‎گیرد، کاکتوس‌هایی وجود دارند به نام «ساگارو». طول این گیاهان گاهی به حدود پانزده متر و وزنشان به چندین تُن می‎رسد و دویست سال عمر می‏‌کنند! روی تنه این کاکتوس‌ها تیغ‌های تیزی وجود دارد که از گیاه محافظت می‏‌کند. پوست چین‎خورده و آکاردئونی‌شکل ساگارو، هنگام بارندگی متورم می‎شود و آب زیادی برای فصل خشکی در خود ذخیره می‎کند... . نویسنده با متنی ساده و آسان چرخه زندگی این کاکتوس شگفت‌انگیز را به تصویر می‏‌کشد و نیز موجودات تحت حمایت این درخت را نشان می‎دهد.

برنامه درسی تربیت اجتماعی در دوره ابتدایی، منظومه درهم تنیده‎ای از تعاملات انسانی، اجتماعی و تربیتی در این دوره است که براساس نظریه‌های جامعه‌شناختی و به قصد تغییر و تحول در نظام‎های آموزشی و تربیتی طراحی و تدوین شده است. این کتاب در پنج فصل تنظیم شده است. مفاهیم و مبانی نظری در حوزه برنامه‌ریزی درسی، تربیت کودک، تربیت اجتماعی، برنامه درسی جامعه‌محور و نظریه‌های اجتماعی ـ انتقادی برنامه درسی جامعه‌محور فصول پنج‌گانه این کتابند.

ارزشیابی پیشرفت تحصیلی و به خصوص ارزشیابی کیفی، نقش مهمی در جامعه انسانی بازی می‎کند. این کتاب برآن است که با بیان و تعریف علمی آزمون عملکردی، معرفی ارزشیابی پیشرفت تحصیلی، ارزشیابی کیفی و همچنین اهداف، ابزار و ویژگی ارزشیابی کیفی و اشاراتی به پژوهش‌های پیشین در این زمینه، اهمیت توجه به ارزشیابی کیفی و تأثیرات بهره‌‏گیری از این روش را نمایان کند. این کتاب با برداشتی از نوشته‌های نظریه‌پردازان تعلیم و تربیت نوشته شده و نمونه‌های ارائه شده همکاران در کتاب موجود است تا سایر همکاران نیز بتوانند از این منبع بهره گیرند.

ارزشیابی توصیفی، شکلی از ارزشیابی تحصیلی ـ تربیتی است که معلم با مشارکت فعال و دانش‌آموزان و اولیای ایشان با استفاده از ابزارهای مختلف به جمع‎آوری اطلاعات در زمینه تلاش‌ها، پیشرفت‌ها و موفقیت‌های دانش‌آموزان می‎پردازد و با طبقه‌بندی، تحلیل و تفسیر اطلاعات به آن‎ها کمک می‎کند تا بهتر یاد بگیرند و مشکلات یادگیری خود را برطرف کنند. هدف اصلی در ارزشیابی توصیفی، بهبود شرایط یادگیری دانش‌آموزان است، با از بین‌ بردن اضطراب‌های نامطلوبِ ناشی از برگزاری امتحانات و بازخوردهای عددی. کتاب یادآوری می‎کند که این ارزشیابی، کیفی ـ توصیفی است، یعنی قدم برداشتن عملی در کلاس و حرکت به سوی فرایند محوری و کیفی، نه کمی.

سال‌های سال «پلوتو» به عنوان یک سیاره شناخته می‎شد؛ اما در سال ۲۰۰۶ به پلوتو گفنتد که دیگر سیاره نیست. برای سیاره بودن باید دور خورشید چرخید، گرد بود و بتوان سیارک‌ها را به سمت خود کشید و هرچه سر راه است، پاک کرد. پلوتو هم گرد است، هم دور خورشید می‌‏چرخد؛ اما کوچک است. پلوتو یک سیاره کوتوله است که نمی‎تواند جسم‌های دیگر را از سر راهش بردارد.

به کودکان باید یاد داد که به چه مسائلی بیندیشند؛ اما باید به آن‎ها فرایندهایی را نیز که برای فکر کردن نیاز دارند، باید آموخت. به بیانی دیگر، آن‎ها نیازمندِ یادگیری سؤالاتی هستند که زمان فکر کردن به مسائل مختلف، باید از خود بپرسند. ما برای به هم پیوستن و معنایابی اطلاعاتی که دریافت می‏‌کنیم، از بیست مهارت یا فرایند اساسی تفکر کمک می‏‌گیریم. این مهارت‎ها در فهرست کتاب نوشته شده‎اند. تمرین‎های این کتاب، کودکان را قادر می‎سازد که این فرایند را با خود تمرین کنند و سؤال‎هایی از خود بپرسند که پرسیدن آن‎ها برایشان مفید است.