ادبیات کودک و نوجوان

«ارجاسب»، شاه توران، به «گشتاسب»، پادشاه‌ ایران، پیام داده است که باید آیین اهورایی را کنار بگذارد و به آیین جادوگرانه او روی بیاورد و گشتاسب محال است که این کار را بکند. گشتاسب برادرش، «زریر»، را فرا می‎خواند تا آماده جنگ شوند. زریر اسبی را که به پسرش، «بستور»، قول داده است، همراه تیر و کمان و ... به همسرش می‌سپارد و نزد پادشاه می‌رود. در روز نبرد، اولین کسی که به میدان می‎رود، زریر، سپهسالار سپاه ایران، است. «بیدرفشِ» جادوگر که می‎داند در برابر او تاب ایستادن ندارد، خود را به پشت سرِ زریر می‎رساند و... .

«آژی‌دهاک»، پادشاه ماد، شبی خواب می‎بیند که درخت بزرگی در شکم دخترش، «ماندانا»، سبز شده و شاخ و برگش تمام سرزمین ماد را فراگرفته است. خواب‌گزاران می‌گویند دختر پادشاه فرزندی به دنیا می‎آورد که تخت شاهی را از او می‎گیرد و خود فرمانروای سرزمین ماد می‎شود. ماندانا، عروس «کمبوجیه»، فرمانروای سرزمین پارس و دست‌نشانده آژی‌دهاک است. هنگامی‌که فرزند ماندانا به دنیا می‎آید، آژی‌دهاک به وزیرش، «هارپاک»، دستور می‌دهد نوزاد را از بین ببرد. هارپاک کودک را به چوپان کاخ می‎سپارد و... .

داستان‌های این کتاب سی نمونه از قصه‌های مسابقه «قصه زندگی من»، در جشنواره بین‌المللی کانون پرورش فکری کودکان و نوجوانان است که با امانت‌داری به اصل قصه‌ها بازنویسی شده‎اند. این داستان‌ها، روایت تلخ و شیرینی است از قصه‌های پیر و جوان، زن و مرد و دختر و پسر این سرزمین. «آبروی انار»، «آن روز صبح»، «پسر گمشده»، «ستاره دریایی»، و «مسافر کوچولو»، نام بعضی از این داستان‎‌هاست. داستان اول درباره پسر کوچکی است که هنگام چیدن انار در باغ پدرش، مچ یکی از کارگرها را موقع دزدیدن جعبه‌ای انار می‎گیرد و... .

در شهر زیبای «هیراد»، مردم در صلح و آرامش، کنار هم زندگی می‎کنند. سلطان این شهر عادل و مردم‎دوست است و اخلاق نیکویی دارد. ملکه بسیار مهربان و شاهزاده‌خانم بسیار زیباست. در آن سوی شهر، پشت کوه سیاه، دیو بدسرشتی زندگی می‌کند که از آرامش مردم شهر هیراد عصبانی است. دیو تصمیم می‎گیرد شادی و آرامش را از آن‌ها بگیرد. روزی مردم شهر باخبر می‎شوند که شاهزاده‌خانم زیبا ناپدید شده است. هرکس نظری دارد و پیشنهادی می‎دهد تا اینکه همایون دانشمند و معلمِ پیر، سر می‎رسد. او اتاق شاهزاده را بررسی کرده و یک سرِنخ پیدا می‎کند!

بابا «یاتاقان» همیشه با شستن پرده‌ها مخالف است؛ چون وقتی از حمام بیرون می‎آید، نمی‎داند پاهایش را با چی خشک کند! مامان «مارمالاد» همه پرده‌های خانه را توی ماشین لباس‌شویی می‎ریزد و آن را روشن می‏‌کند؛ چون فردا مهمان داریم. ماشین لباس‌شویی مثل یک قهرمان وزنه‌برداری که تازگی معتاد شده است، می‎لرزد، تکان شدیدی می‎خورد، دو وجب به جلو می‎پرد و با زوزه‌ای بلند خاموش می‌شود! انگار کسی به تنظیمات ماشین لباس‌شویی دست زده است. حالا باید دفتر راهنما را پیدا کنیم؛ اما دفتر پانزده سال است که گم شده است!

۳۱ داستان این کتاب پر از هیجان هستند و برای روز نوشته شده‌اند، نه برای شب و خوابیدن. موضوع تمام داستان‌ها درباره قصری ساکت و تاریک است که همه فراموشش کرده‎اند. قصه‌ها درباره ساکنین این قصر گمشده است. خفاش‌هایی که در کمد یکی از اتاق‌ها زندگی می‌کنند، عروسک کوچکی به نام «لی‌لی»، بخاری نفتی قدیمی، وسایل آشپزخانه، جزیره سوزنی که یک بالشتک نرم و قلمبه است و... . شایان ذکر است که هر داستان برای هر روز از یک ماه نوشته شده است.

این کتاب دربردارنده ۳۱ داستان است که برای روز و بیداری نوشته شده‌اند. همه داستان‌ها درباره شهر کوچکی به نام «پای سیب» است، شهری با خانه‌های سفید و کوتاه، با شیروانی‌های پرتقالی و گردویی و آلبالویی. در این شهر نقُلی، مادر «فی‌ری‌نی»، سال‌هاست که شیرینی می‌پزد؛ اما او تنهاست و به غیر از مشتری‌هایش هیچ‌کس را ندارد تا اینکه... . شهردار این شهر یک پیراشکی کرمدار چاق و چله است! کلانترش یک کلم! و هواشناسش آقای ژله!

این کتاب شامل ۳۱ داستان برای روز است. «اتاقکِ راننده سبیل سفید»، «ململِ پشمالوی سبز»، «سنگ‌ریزه‌های خواب» و «آرزوهای ماهی‌گیر ماه»، نام برخی از این داستان‌هاست. تمامی داستان‌ها درباره سیاره‌ای شگفت‌انگیز و ساکنان آن است. «اتاقک راننده...»، درباره راننده این سیاره است که هرجا دلش بخواهد، سیاره را می‎برد. «ململِ پشمالوی...»، داستان دایناسور سبز و پشمالویی است که آزمایش‌های دانشمند سیاره را یادداشت می‌کند و از اختراع‌های او عکس می‌گیرد. «سنگ‌ریزه‌‌های....»، قصه پوپکی را بازگو می‎کند که خوابش نمی‌آید و... .

کتاب حاضر شامل ۳۰ داستان است. داستان‌هایی برای روز و بیداری! تمامی داستان‌ها درباره یک قلعه سنگی است که در یک نیمه‌شب سرد پاییزی، خانواده «چنگیسِ چهل‎گیسِ» جادوگر وارد آن می‌شوند. آن‌ها با یک کدوی بزرگ نارنجی آمده‌اند و از آقای «پیاله» که یک جغد است، می‌خواهند در را برایشان باز کند؛ اما آقای پیاله معتقد است که اگر آن‌ها جادوگر هستند، باید خودشان در را باز کنند و... . به این ترتیب، آقای چنگیس همراه خانواده پنج‌نفری خود وارد قلعه می‌شود. او همراه همسرش، «گیسو»، سه دخترش، «فرنگیس»، «شب‎گیس» و «کلاه‎گیس»، مستخدمش، معلم سرخانه بچه‌ها و آشپزش آمده است.

کتاب حاضر حاوی ۳۱ قصه است که برای روز نوشته شده‌اند. داستان‌هایی پرهیجان که برای بیداری‌اند. «نامه‌ای برای لک‌لک‌ها»، «آب آلبالو یا ستاره»، «گروه نجات»، «قلب یخی رودخانه» و «یک دوست نازنین»، نام برخی از این داستان‌هاست. همه داستان‌ها درباره رودخانه‌ای در سرزمینی دور است که کسی نمی‌داند از کدام کوه می‌آید و به کدام دریا می‎ریزد. کنار این رودخانه، روی درختی، دو کرم صورتی زندگی می‌کنند، دو کلاغ که با هم خواهر و برادرند، صدفی با مروارید توی دلش، یک اسب آبی و... . لازم به ذکر است که هر داستان برای یک روز از یک ماه نوشته شده است.