داستان کوتاه

در آن‌ هنگام که روس‌ها با دامن زدن به اختلافات حاکمان شهرهای شمالی ایران توانستند شهرهای شیروان، شکی و باکو را به اشغال خود درآورند، یکی از سرداران ایرانی به نام حسن‌خان ساری اصلان، با سربازانش شجاعانه با آن‌ها جنگید و اجازه نداد شهر ایروان به دست روس‌ها بیفتد.

زمانی که کشور انگلیس و هلند، بعضی از جزایر ایران را اشغال کرده بودند، میرمهنا جوان نوزده ساله، با زیرکی و شجاعت، تجارتخانه انگلیس در ساحل بندر ریگ را تصرف کرد و پرچم آن‌ها را پایین ‌کشید. او همچنین به هلندی‌ها که در جزیره خارک مستقر بودند، حمله کرد و کشتی‌های آن‌ها را گرفت.

کشور پرتغال بیش از صد سال پیش جزیره هرمز را اشغال کرد و با وحشتی که در مردم به وجود آورده‌ بود، هرکاری که می‌خواست انجام می‌داد. امام‌قلی‌خان به فرمان شاه‌عباس و با وجود تعداد کم سربازانش، با شجاعت به جزیره هرمز حمله کرد. با اینکه قلعه پرتغالی‌ها بسیار محکم و مجهز بود، آنجا را تسخیر کرد و آن‌ها را شکست داد.

در زمان حکومت سلسله صفوی، امپراتوری عثمانی شهر تبریز را اشغال کرد و ازبک‌ها نیز خراسان را در تصرف داشتند. الله‌وردی‌خان، حاکم شیراز و فرمانده ارتش، با نقشه‌ای زیرکانه همراه شاه‌عباس، پس از آزاد کردن شهرهای خراسان و با برنامه‌ریزی دقیق، سربازان عثمانی را غافلگیر کرد و عثمانی‌ها به اجبار تسلیم شدند.

پهلوان عبدالرزاق باشتینی به آذربایجان رفت و در مسابقات کمان‌کشی شرکت کرد. او در مقابل سلطان ابوسعید، پادشاه مغول، پیروز ‌شد. سلطان او را به عنوان رئیس نگهبانان انتخاب کرد و برای جمع‌آوری مالیات به کرمان ‌فرستاد. عبدالرزاق پهلوان که تحمل دیدن رنج و شکنجه مردم را نداشت، به باشتین بازگشت و همراه با یارانش برای گرفتن حق مردم قیام کرد. آن‌ها خود را سربدار نامیدند.

در این کتاب والدین درباره دریاها و اقیانوس‌ها و چگونگی حفاظت از آن‌ها با کودکان صحبت می‌کنند. همچنین به ممنوعیت ریختن پساب‌های صنعتی در دریاها، صید نکردن ماهی‌های کمیاب و جلوگیری از آلودگی‌های نفتی در دریا اشاره می‌شود.

نویسنده تلاش کرده تا در قالب داستان و روایتی مصور، کودکان را با آلاینده‌های آب و چگونگی محافظت از آن‌ها آشنا کند. ذخیره آب و همچنین چگونگی جلوگیری از هدر رفتن آب نیز از مواردی است که داستان به آن اشاره می‌کند.

با روایتی داستانی، زبانی روان و تصاویری مرتبط، مخاطب با خطرهایی که زمین را تهدید می‌کند، آشنا می‌شود. در پایان نیز پیشنهاد شده است که کوچک‌ترها با بزرگ‌ترها درباره موضوعات مهمی مانند تخریب محیط زیست و پناهگاه‌ها گفت‌و‌گو کنند. چند راهکار نیز برای حفاظت از محیط زیست ارائه شده است.

داستان در قالبی تخیلی و مصور در جنگل و در میان حیوانات رخ می‌دهد. هدف این است که کودکان با انواع مزه‌ها، تشخیص غذا از طریق بویایی و چگونگی حس مزه‌ها آشنا شوند. کنار هم بودن و از حضور هم لذت بردن از نکاتی است که به آن اشاره شده است.

میمون‌ها برای درامان نگهداشتن موزهایشان از دزدی پرنده‌ها، راه‌های گوناگونی را آزمایش می‌کنند. برای مثال، موزها را به پنگوئن‌ها می‌دهند تا در خانه یخچالی خود نگه دارند. کودکان با مطالعه این داستان با نحوه نگهداری مواد غذایی آشنا می‌شوند.