آموزش و پرورش

این کتاب به معلمی و آداب زندگی اختصاص دارد. هر چند موضوع مهارت‌های زندگی بسیار ذهن‌آشناست؛ اما بررسی تأثیر معلم معتقد و پایبند به آداب زندگی که این مهارت‌ها را بخشی از حرفه خود می‌داند مقوله‌ای است که کمتر به آن پرداخته شده و می‌تواند بازتعریف تازه‌ای از شایستگی‌ها حرفه‌ای معلمان بیافریند. از این‌رو هفت فصل این کتاب مهارت‌های مختلف زندگی با ذکر نمونه بررسی و مطرح شده‌اند. در هر بخش سوالاتی تحت عنوان (بیندیشیم) قرار داده شده است تا آموزش به شکلی کاملاً تعاملی پیش برود.

آگاهی بشر همواره معطوف به بخش مجهولات و نیمه‌ی ناپیدای جهان هستی بوده است. خیزشگاه حقیقت، نه در قسمت‌های روشن زندگی، بلکه در بخش‌های تاریک آن است.گنجینه‌ی معرفت نیز، نه در دانسته‌های آشکار، بلکه در ندانسته‌های پنهان خزیده است. هر پرسشی باید خلق‌کننده‌ی «پاسخی فضاگشا» برای تولید و صورت‌بندیِ «پرسشی ساخت‌گشا» به قصد راه‌یافتن به افقی والاتر و نگاهی گشوده‌تر باشد.
در این‌ کتابِ پرسش‌زا، آنچه در قالب پاسخ‌های ابهام‌زا، بیان شده آبستن اندیشه‌های «رازوَرزانه» است و اندیشه‌ورزی زنده و بالنده زمانی رخ می‌دهد که آدمی با همه‌ی وجود خویش درگیر موضوعی مبهم و «مسئله‌مندانه» شود. زیرا هوش و تفکر در موقعیت‌های نامعلوم و ناگشوده تحریک می‌‌شود.

این کتاب مدیران مدارس را در انجام وظایف‌شان یاری می‌کند و آن‌ها را برای پذیرش مسئولیت بزرگ‌تر یعنی رهبری مدرسه آماده می‌سازد. کتاب مباحث بسیاری را پوشش می‌دهد، از جمله: مدیریت و رهبری و کارکردهای آن‌ها، مهارت‌های مورد نیاز مدیران مدارس و معلمان، وظایف مدیران مدارس در ایّام مختلف سال تحصیلی، سلسله مراتب نیازهای دانش‌آموزان و معلمان، ظایف و حقوق معلمان، دانش‌آموزان و خانواده‌ها، کاربرد سبک‌های مختلف مدیریت و رهبری در مدرسه، تحلیل میدان نیرو برای تعیین استراتژی‌های تغییر‌، مدرسه و مدیریت تغییر‌، جوّ سازمانی و مختصات مدرسه سالم، ویژگی‌های نسل نو و تأثیر آن بر مؤلفه‌های مدرسه، کاربرگ‌هایی برای استفاده مدیران و‌... از آن‌جا که مدیر در نقش رهبر، مسئولیت توسعه حرفه‌ای معلمان را نیز برعهده دارد، کتاب به مهارت‌های مورد نیاز معلمان نیز پرداخته است.

کتابی که از نظر خوانندگان عزیز می گذرد با عنوانِ اسلام و تعلیم و تربیت تنظیم شده است. در کتاب حاضر، مسائل تربیتی در اسلام با استمداد از قرآن کریم و احادیث پیامبر(ص) و امامان(ع) ارائه شد است، اما نظرات دانشمندان اسلامی و متفکّران غربی نیز در آن به چشم می خورد.
ذکر برخی از آرای دانشمندان غربی صرفاً بدین منظور بوده است که نظر خوانندگان عزیز به این حقیقت معطوف شود که اسلام قرنها پیش از اظهارِ نظر آنان همۀ رموز و حقایق تعلیم و تربیت را گوشزد کرده و غربی ها پس از کوشش‌های زیاد به بخشی از این حقایق دست یافته‌اند.

این کتاب با نگاهی به پنج کتاب متفاوت و حتی متضاد همدیگر، سعی دارد مقوله رویکردهای یادگیری را بررسی و سپس نقد کند. این کتاب‌ها و دیدگاه‌ها عبارت‌اند از: «چند بعدی‌شدن»، «مدارس خلاق»، «مدارس جذاب آینده»، «تحولات مثبت آموزشی» و «آموزش از گذشته تا آینده».
نویسنده در تلاش است تا بخش‌های ناکارآمد سیستم سنتی آموزش و آموزش حفظیات‌محور را نقد و با کمک نظریه اندیشمندان حوزه آموزش، روش‌هایی همچون آموزش متکی بر خلاقیت و تعامل را که موجب نشاط و شور در دانش‌آموزان می‌شود را بررسی و ارائه کند.

موضوع کتاب حاضر مدیریت مبتنی بر مدرسه است؛ یعنی طرحی برای اصلاحات مستمر و گسترده در آموزش‌و پرورش و شیوه‌های آموزشی.
هدف این طرح شکوفاکردن خلاقیت بالقوه معلم‌ها و ایجاد شبکه ارتباطی بین والدین و معلم است. نویسنده کتاب حاضر معتقد است مدرسه باید آن‌طوری اداره شود که معلمان و دانش‌آموزان در خط‌مشی اداره آن مؤثر و تأثیرگذار باشند تا مدیریت آموزشی به خواسته آن‌ها نیز نزدیک شود.

باب سالو، نویسنده کتاب حاضر، معتقد است ایده‌های ما در ایجاد انگیزه در مسیر نادرستی حرکت می‌کنند و نگاه تنبیه و پاداش روند پیشرفت دانش‌آموزان را کند کرده است. او ایجاد انگیزه در دانش‌آموز را مهم‌ترین موضوع و کشف انگیزه‌های دانش‌آموزان را راهکار ما برای مقابله با کندماندن روند موفقیت دانش‌آموزان می‌داند. این کتاب سعی دارد با پیشنهاد روش‌هایی همچون ایجاد محیط دوستانه، آموزش کم‌حجم اما قوی و... به معلمان کمک کند تا بیشترین بازدهی را از کلاس‌هایشان بگیرند.

کتاب حاضر در تلاش است تا کار واقعی معلم‌ها را در عمل و دگرگونی‌های برنامه درسی را موردتوجه قرار دهد و نمونه‌ای باشد که تناقض‌ها و فضاها را برای کنش‌های احتمالی بررسی می‌کند. در این کتاب نه تنها ضرورت سیاسی، بلکه ضرورت معرفت‌شناسانه نیز در تحلیل انتقادی برنامه‌های درسی و آموزشی به کار گرفته شده است.
نویسنده در پی پاسخ‌دادن به یک پرسش است:«آیا مدرسه جسارت ساختن یک نظم اجتماعی را دارد؟ »

کتاب حاضر قصد دارد برای معلم‌ها و استادها، شیوه منش‌مندی در کنار روش‌مندی را تکمیل کند و با تلفیق این دو، کلاسی ترغیب‌کننده و جذاب را برای دانش‌آموزان و دانشجویان به ارمغان بیاورد. نویسنده کوشیده است تا در بخش نخست کتاب، تجربه زیسته مبانی سبک تدریس خود، که آن را ترازمند می‌نامد، شرح دهد. او در بخش دوم، آموزه‌های روشی(سبکی) و منشی(رفتاری) را که در طول تدریس خود با آن‌ها آشنا شده است را ارائه می‌دهد.

یکی از موثرترین راه‌کارها برای بازسازی و بهسازی فرایندهای آموزش و پرورش به کارگیری رویکرد فلسفه برای کودکان است. با اجرایی کردن این رویکرد، شیوه‌های تدریس و یادگیری منفعلانه منتفی می‌شود. در عوض والد، مربی و معلم از روشی استفاده می‌کند که کودک در آن نقشی محوری دارد و می‌تواند به بیان منطقی افکار و ایده‌های خود بپردازد. مجموعه‌ی ادب با همین نگاه در پی آن است که تغییراتی مثبت در تعلیم و تربیت به وجود آورد. در هر جلد از این مجموعه با یک داستان آموزنده برای کودکان آغاز می‌شود و با یک سری مطالب آموزشی و تربیتی برای مربی یا والدین به اتمام می‌رسد. موضوع این جلد اسراف است: توی بساط آهوی دوره‌گرد همه چیز پیدا می‌شد. هر کسی چیزی می‌خرید. یکی کلاه، یکی اسباب‌بازی... خرگوش کوچولو با همه‌ی پول‌های قلکش همه‌ی خوراکی‌ها و اسباب‌بازی‌ها را خرید. آیا خرگوش کوچولو با همه‌ی اسباب‌بازی‌ها بازی می‌کند؟ یا همه‌ی خوراکی‌ها را می‌خورد؟ ...