پیش‌دبستانی

خانم "موش‌موشی" با بجه‌هایش می‌خواهند به جشن عروسی "عمه موشینا" بروند. اما همین که از لانه بیرون می‌آیند "پیش‌پیشی پشمالو" راهشان را می‌بندد و آن‌ها که حسابی می‌ترسند، دوان‌دوان به لانه برمی‌گردند. پس جشن عروسی چه می‌شود؟ یعنی باید تا وقتی که پیش‌پیشی برود آن‌ها در خانه بمانند؟ نه... انگار خانم موش‌موشی باهوش فکری دارد. شما چه حدس می‌زنید؟

در یک جنگل سرسبز بچه زرافه و بچه خرسه و بچه کرگدنه و بچه فیله با هم بازی می‌کردند. آن‌ها یک بادبادک رنگارنگ روی زمین پیدا کردند. هر کدام نوبتی آن را هوا می‌کردند تا نوبت به بچه زرافه رسید. اما نخ بادبادک پاره شد و بالای درخت گیر کرد. بچه زرافه از هر کسی که می‌توانست درخواست کمک کرد اما هیچکس نتوانست بادبادک را پایین بیاورد، تا اینکه یک نفر که قدش از تمام حیوانات جنگل بلندتر بود به داد بچه زرافه رسید. حدس می‌زنید او چه حیوانی بود؟

"روباه کلک" دنبال خانۀ "خانم قدقدا" می‌گشت تا او را یک لقمۀ چپ کند. در راه از هرکسی که می‌دید نشانی خانۀ خانم قدقدا را می‌پرسید. تا اینکه به "هاپولی" رسید. هاپولی سگ زرنگی بود و تا روباه را دید شروع به تعقیب او کرد. در همین تعقیب و گریز، روباه یک تکه گوشت پیدا کرد و گوشه‌ای مخفی شد تا آن را بخورد. "زاغو زبلک" که از بالای درخت همه چیز را می‌دید نقشه‌ای کشید تا ماجرای سال‌ها قبل را تلافی کند. همان ماجرایی که روباه او را گول زد تا پنیر را از منقارش درآورد. یادتان هست؟

این کتاب دارای پنج شعر است. شعرها موزون هستند و زبان ساده‌ای دارند. بعضی شعرها اشاره به یک داستان یا جملۀ معروف دارد که با زبانی دیگر بیان شده است یا قصه‌ای متفاوت دارد. مثلا شعر اول مربوط به قصۀ خاله سوسکه و عروسی‌اش با آقا موشه است، شعر دوم جملۀ "قصۀ ما به سر رسید کلاغه به خونه‌ش نرسید" را به شیوۀ خود روایت می‌کند و سه شعر پایانی نیز قصه‌های کوتاه و کودکانۀ دیگری دارند.

این کتاب، داستان دخترکی است که یک دوست به اسم "فیلی" دارد. فیلی یک فیل است و خیلی به دخترک کمک می‌کند؛ مثلا گاهی دوچرخۀ او را می‌شوید، با گوش‌هایش دختر را باد می‌زند، برایش شعر می‌خواند، با هم به گردش می‌روند و گاهی اوقات نیز با گِل مجسمه می‌سازند. این دو دوست خیلی همدیگر را دوست دارند.

خرس‌ها معمولا حیوانات قوی و مهربانی هستند. در این داستان، یکی از همین خرس‌ها دوست یک دختر کوچک است. دختر و "خرسی" سرگرمی‌های زیادی دارند؛ آن‌ها با هم به پیاده‌روی کنار رودخانه می‌روند، به گل‌های باغچه آب می‌دهند، قصه می‌خوانند و همدیگر را خیلی دوست دارند. شما هم دوست دارید یک خرسی داشته باشید؟

در این داستان، پسرک یک دوست زرافه دارد. آن‌ها دوست‌های خوبی برای هم هستند. یکی از ویژگی‌های زرافه، گردن بلند او است و با همین ویژگی، می‌تواند کمک‌های بسیاری به دوست کوچکش بکند؛ مثل میوه چیدن از شاخه‌های بلند، ساختن تاب روی گردنش، برداشتن شکلات‌ها از بالای یخچال و خیلی کارهای دیگر. اگر دوست داشتید با آن‌ها همراه شوید.

یک میمون چه کارهایی می‌تواند انجام دهد؟ با دمش از درخت‌ها آویزان شود؟ نارگیل بچیند؟ موز بخورد؟ یک میمون می‌تواند فلوت هم بزند؟ شعبده‌بازی چطور؟ انگار میمون این قصه می‌تواند همۀ این کارها را بکند. دوست دارید قصۀ پسری را بخواند که دوستش این میمون بامزه است؟

در این کتاب پیش‌نیازهایی برای جلوگیری از بروز اختلالات یادگیری در نوآموزان پیش‌دبستانی مطرح شده است. به گفتۀ نویسنده، تعیین اختلالات در کودکان به این امر بستگی دارد که مربیان بتوانند رفتار را متناسب با سن کودک مشاهده کنند و به روانشناسی رشد آگاه باشند. جدولی از مراحل مهم رشد طبیعی از سه ماهگی تا دوازده سالگی در این کتاب طراحی شده است تا مربیان با این تغییرات آشنایی بیشتری پیدا کنند. فعالیت‌هایی نیز در بخش‌های پایانی وجود دارد تا با انجام آن‌ها، مهارت‌های کودکان تقویت شود.

این کتاب تلاش می‌کند تا علاوه بر معرفی تاریخچه‌ای از آموزش و پرورش پیش از دبستان در جهان و ایران، مولفه‌های اصلی برنامۀ پیش از دبستان در ده کشور دنیا را هم بررسی کند. از موضوعات دیگر کتاب می‌توان به محیط یادگیری در آموزش پیش‌دبستان، سن ورود به این پایه، ویژگی‌های کودک پیش‌دبستان، ویژگی‌های مربیان، الگوهای مطرح در آموزش و پرورش و اهداف دورۀ پیش‌دبستان اشاره کرد. اساس‌نامۀ دورۀ پیش‌دبستانی، سند ملی و دستورالعمل اجرایی برنامۀ آموزش و پرورش پیش از دبستان در سال تحصیلی 1395-96 در پیوست آمده است.